Duygusal zeka (İng: emotional intelligence, EI/EQ), bireyin kendi duygularını ve başkalarının duygularını tanıma, anlama, yönetme ve etkili biçimde kullanma kapasitesidir. Peter Salovey ve John Mayer tarafından 1990’da akademik bir kavram olarak tanımlanmış, Daniel Goleman’ın 1995’teki popüler kitabıyla geniş kitlelere ulaşmıştır.
Goleman’ın modeline göre duygusal zeka beş temel bileşenden oluşur: öz farkındalık (kendi duygularını tanıma), öz düzenleme (duyguları yönetme), motivasyon (içsel güdülenme), empati (başkalarının duygularını anlama) ve sosyal beceriler (ilişkileri etkili yönetme). Salovey ve Mayer’in yetenek modeli ise duyguları algılama, düşünmeyi kolaylaştırmak için duyguları kullanma, duyguları anlama ve duyguları yönetme olmak üzere dört dalda organize eder.
Araştırmalar, duygusal zekanın akademik ve mesleki başarı, liderlik etkinliği, ilişki kalitesi ve genel iyi oluş ile ilişkili olduğunu göstermektedir. IQ’dan farklı olarak duygusal zeka öğrenilebilir ve geliştirilebilir bir kapasitedir.
Eleştirmenler, duygusal zekanın bağımsız bir zeka türü mü yoksa kişilik özelliklerinin yeniden etiketlenmesi mi olduğunu tartışmaktadır.
Ayrıca bakınız: Zeka, Empati, Duygu, Öz Düzenleme, Sosyal Beceriler, Goleman, Kişilik




