Halüsinasyon (İng: hallucination), dış dünyada karşılık gelen bir uyaran olmaksızın bireyin herhangi bir duyusal modalitede (görme, işitme, dokunma, tat, koku) gerçekmiş gibi algıladığı deneyimdir. İllüzyondan farklı olarak, halüsinasyonda dışarıda bir uyaran yoktur.
Halüsinasyonlar en sık işitsel modalitede görülür; özellikle şizofrenide ses duyma (sözel işitsel halüsinasyon) karakteristik bir belirtidir. Görsel halüsinasyonlar daha çok organik beyin hastalıkları, deliryum ve madde kullanımı ile ilişkilendirilir. Dokunsal, koku ve tat halüsinasyonları daha nadir olmakla birlikte epilepsi ve bazı psikiyatrik durumlarda görülebilir.
Halüsinasyonlar her zaman patolojik değildir. Uykuya dalma (hipnagojik) ve uyanma (hipnopompik) sırasında yaşanan halüsinasyonlar oldukça yaygındır ve klinik anlam taşımaz. Yoğun stres, uyku yoksunluğu, yas süreci ve yalnızlık gibi durumlarda da sağlıklı bireylerde halüsinasyonlar ortaya çıkabilir.
Halüsinasyonların nörobilimsel temelinde duyusal korteksin kendiliğinden aktive olması, iç konuşmanın yanlış atıflanması (işitsel halüsinasyonlarda) ve gerçeklik izleme mekanizmalarındaki bozulma yer almaktadır.
Ayrıca bakınız: Şizofreni, Psikoz, İllüzyon, Delüzyon, Psikopatoloji, Algı