Kalıtım (İng: heredity), ebeveynlerden çocuklara genetik bilginin aktarılması sürecidir. Psikolojide kalıtım, davranış genetiği aracılığıyla zekâ, kişilik, psikopatoloji ve diğer psikolojik özelliklerin genetik temellerini anlamak için incelenir.
İnsan genetik bilgisi 23 çift kromozomda bulunan yaklaşık 20.000-25.000 gen tarafından taşınır. Her birey, her gen için biri anneden biri babadan olmak üzere iki alel (gen varyantı) alır. Mendel kalıtım ilkelerine göre bazı özellikler baskın-çekinik kalıtım gösterir, ancak psikolojik özellikler genellikle yüzlerce genin küçük katkılarıyla belirlenen poligenik kalıtım örüntüsüne sahiptir.
İkiz çalışmaları, kalıtımın psikolojik özellikler üzerindeki etkisini ölçmenin en güçlü yöntemidir. Tek yumurta ikizlerinin (aynı genetik yapı) çift yumurta ikizlerine (ortalama %50 ortak gen) göre daha benzer olması, genetik etkinin kanıtıdır. Araştırmalar, zekânın kalıtılabilirlik oranının yaklaşık %50-80, kişilik özelliklerinin %40-60 ve şizofreni riskinin %80 civarında olduğunu göstermiştir.
Modern davranış genetiği, “doğa mı yetiştirme mi” (nature vs. nurture) tartışmasını aşarak gen-çevre etkileşimine odaklanır: Genler davranışı doğrudan belirlemez; çevresel faktörlerle etkileşerek yatkınlıklar oluşturur.
Ayrıca bakınız: Davranış Genetiği, Gelişim Psikolojisi, Zekâ, Kişilik




