Bilinç (İng: consciousness), bireyin kendisinin, çevresinin ve iç deneyimlerinin farkında olma durumudur. Psikolojinin ve felsefenin en temel ve en tartışmalı kavramlarından biridir.
Bilinç, farklı düzeylerde ele alınır: uyanıklık (fizyolojik bilinç durumu), farkındalık (çevresel uyaranların algılanması), öz farkındalık (kendinin bilincinde olma) ve fenomenal bilinç (öznel deneyim, “bir şey olmanın nasıl bir şey olduğu”). David Chalmers, öznel deneyimin nörobilimsel olarak nasıl açıklanabileceğini “bilincin zor problemi” olarak adlandırmıştır.
Bilinç durumları bir süreklilik üzerinde yer alır: tam uyanıklık, gevşeme, hipnoz, meditasyon, uyku (NREM ve REM evreleri), madde etkisi altındaki değişmiş bilinç durumları ve koma. Uyku sırasında bilinç tamamen kaybolmaz; rüyalar bilinçli deneyimin uyanıklık dışında da sürdüğünü gösterir.
Nörobilimde bilinç, retikular aktive edici sistem, talamus ve prefrontal korteks arasındaki etkileşimle ilişkilendirilmektedir. Ancak bilincin tam bir nörobilimsel açıklaması henüz mevcut değildir ve bu konu çağdaş bilimin en büyük gizemlerinden biri olmaya devam etmektedir.
Ayrıca bakınız: Bilinçdışı, Bilinçaltı, Bilinçli Süreçler, Uyku, Rüya, Meditasyon, Dikkat