Bilinçdışı (İng: unconscious), bireyin doğrudan farkındalığına erişemeyen ancak düşünce, duygu ve davranışları etkileyen zihinsel içeriklerin ve süreçlerin bulunduğu alandır. Psikanalitik kuramın temel kavramıdır.
Sigmund Freud, insan psişesini bir buzdağına benzetmiştir: görünen kısım bilinç, suyun hemen altı bilinçöncesi ve büyük bölümü oluşturan su altı kısmı ise bilinçdışıdır. Bilinçdışında bastırılmış anılar, kabul edilemez arzular, çözümlenmemiş çatışmalar ve travmatik deneyimler yer alır. Bu içerikler doğrudan bilinç düzeyine çıkamazlar ancak rüyalar, serbest çağrışım, dil sürçmeleri ve nevrotik belirtiler aracılığıyla dolaylı olarak ifade bulurlar.
Carl Jung, bilinçdışı kavramını kişisel bilinçdışı ve kolektif bilinçdışı olarak genişletmiştir. Kolektif bilinçdışı, tüm insanlığın paylaştığı evrensel semboller ve arketipleri barındırır.
Modern bilişsel psikoloji, bilinçdışını Freudyen perspektiften farklı biçimde ele alır: örtük bellek, otomatik işleme, priming ve örtük tutumlar bilinç dışı gerçekleşen bilişsel süreçleri deneysel olarak göstermektedir.
Ayrıca bakınız: Bilinç, Bilinçaltı, Bilinçdışı Süreçler, Freud, Jung, Psikanaliz, Bastırma, Savunma Mekanizmaları