Ana Sayfa Tutum

Tutum

Tutum (İng: attitude), bir nesneye, kişiye, gruba, olaya veya fikre yönelik olumlu ya da olumsuz değerlendirme eğilimidir. Sosyal psikolojinin en merkezi kavramlarından biridir ve Gordon Allport tutumu “deneyim yoluyla organize edilmiş, ilişkili nesnelere verilen tepkileri yönlendiren zihinsel hazırlık durumu” olarak tanımlamıştır.

Tutumlar üç bileşenden oluşur (ABC modeli): bilişsel bileşen (inançlar ve düşünceler), duyuşsal bileşen (duygular ve hisler) ve davranışsal bileşen (eylem eğilimleri). Örneğin çevrecilik tutumunda “iklim değişikliği ciddi bir tehdit” (biliş), “doğanın tahribatı beni üzüyor” (duygu) ve “geri dönüşüm yapıyorum” (davranış) bir arada bulunur.

Tutumlar çeşitli yollarla oluşur: doğrudan deneyim, sosyal öğrenme (aile ve çevreden), klasik ve edimsel koşullanma ve bilişsel değerlendirme bunlar arasındadır. Tutum değişikliği, ikna araştırmalarının temel konusudur; Hovland’ın İletişim Modeli, Petty ve Cacioppo’nun Elaboration Likelihood Model’i bu alandaki önemli kuramlardır.

Tutumlar her zaman davranışı yordamaz; bu tutum-davranış tutarsızlığı Festinger’in bilişsel uyumsuzluk kuramı ve LaPiere’in (1934) öncü çalışmasıyla ortaya konmuştur.

Ayrıca bakınız: Sosyal Psikoloji, Önyargı, Bilişsel Uyumsuzluk, İkna, Stereotip, Tutum Değişikliği