Millon Klinik Çok Eksenli Envanteri (İng. Millon Clinical Multiaxial Inventory, MCMI), Theodore Millon tarafından 1977’de geliştirilen ve klinik popülasyonda kişilik bozuklukları ile klinik sendromları değerlendirmek için tasarlanmış bir öz bildirim envanteridir.
Tanım
MCMI, doğru-yanlış formatında 175 maddeden oluşur ve yaklaşık 25-30 dakikada tamamlanır. DSM’nin kişilik bozuklukları ekseni ile doğrudan bağlantılı olacak biçimde yapılandırılmıştır; bu yönüyle diğer kişilik envanterlerinden ayrışır.
Kuramsal Arka Plan
Millon, envanterini kendi geliştirdiği evrimsel kişilik kuramına dayandırmıştır. Bu kurama göre kişilik, üç temel polariteyle tanımlanır: haz-acı, kendilik-diğerleri ve aktiflik-pasiflik. Kişilik bozuklukları bu polaritelerdeki dengesizliklerin süregelen örüntüleridir.
Millon, Minnesota Çok Yönlü Kişilik Envanteri’nin (MMPI) ampirik olarak geliştirilmiş olmasına karşın kuramsal bir temelden yoksun olduğunu savunmuş; kendi ölçeğini kuramsal-ampirik bir sentez üzerine kurmuştur. Envanter sırasıyla MCMI-II (1987), MCMI-III (1994) ve MCMI-IV (2015) olarak revize edilmiştir.
Klinik Görünüm
MCMI-IV, 25 ölçek üretir. Bunlar üç ana kategoriye ayrılır:
Klinik Kişilik Örüntüleri: Şizoid, çekingen, depresif, bağımlı, histriyonik, narsisistik, antisosyal, sadistik, obsesif-kompülsif, mazoşistik ve melankolik gibi.
Şiddetli Kişilik Patolojisi: Şizotipal, sınır ve paranoid örüntüler.
Klinik Sendromlar: Kaygı, somatoform, bipolar, dengesizlik, madde kullanımı, TSSB, majör depresyon gibi.
Envanter ayrıca geçerlik ölçekleri içerir: iç tutarlılık, açıklık, arzu edilir görünme ve küçümseme.
Uygulama Alanları
MCMI, kişilik bozukluklarının klinik değerlendirmesinde yaygın kullanılır. Tedavi planlaması, adli değerlendirme, çift ve aile terapisi değerlendirmesi ve madde bağımlılığı tedavi programlarında da uygulanır. Önemli bir sınırlılık olarak envanterin yalnızca ruh sağlığı tedavisi alan bireylerde kullanılmak üzere normlandığı, klinik olmayan örneklemlerde patolojiyi abartma eğilimi gösterdiği unutulmamalıdır.
İlişkili Kavramlar
MCMI, MMPI ile birlikte klinik kişilik değerlendirmesinin iki temel öz bildirim aracıdır. Normal kişilik özelliklerini ölçen NEO-PI-R ve 16PF gibi ölçeklerden, klinik bir popülasyonda yapılandırılmış olması ve DSM kişilik bozukluklarıyla doğrudan eşleşmesiyle ayrılır.